Kwijtschelding van je studieschuld: Hoeveel geluk heeft de “pechgeneratie”?
Veel mensen denken dat ze hun volledige studieschuld altijd moeten terugbetalen. Maar dat is lang niet altijd zo. Als je onder het pechgeneratie-stelsel valt (studenten die zijn begonnen tussen september 2015 en augustus 2023), gelden er andere regels. Voor de meeste mensen uit deze groep geldt:
En na 35 jaar wordt een eventuele restschuld automatisch kwijtgescholden.
Hoe gaat dat in zijn werking?
Je hebt een aflosperiode van 35 jaar. In die periode betaal je maandelijks een bedrag, afhankelijk van je inkomen. Is je schuld na die 35 jaar nog niet volledig afgelost? Dan wordt het resterende bedrag automatisch kwijtgescholden. Je hoeft hier niets voor te doen — het gebeurt automatisch.
Wat is de draagkrachtvrije voet en hoeveel moet jij jaarlijks aflossen?
De draagkrachtvrije voet is het deel van je inkomen waar DUO geen aflossing op je studieschuld van vraagt. Je betaalt dus alleen aflossing over het inkomen dat boven deze grens uitkomt. Dit zorgt ervoor dat je altijd genoeg overhoudt om van te leven.
De draagkrachtvrije voet is 100% van het minimumloon. Dat betekent:
In 2025: €28.405,73
Je betaalt alleen 4% aflossing over je inkomen boven €28.405,73 per jaar.
De draagkrachtvrije voet is 143% van het minimumloon. Dat betekent:
In 2025: €40.620,19 per jaar
Je betaalt alleen 4% aflossing over je inkomen boven €40.620,19 per jaar.
Dit is wat voor de meeste mensen in de pechgeneratie geldt, maar je kunt zelf zien onder welk stelsel je valt door in te loggen op Mijn DUO en naar het scherm ‘Mijn Schulden’ te navigeren.
Voorbeeldberekeningen: Hoeveel wordt kwijtgescholden:
Voor een HBO/WO-opgeleide Nederlander hebben wij, op basis van aannames, een gemiddeld salaris van €56.685 bruto per jaar over een periode van 35 jaar. Dit is een realistische schatting, inclusief beperkte onderbrekingen zoals korte werkloosheid of een sabbatical. Als je benieuwd bent hoe we tot dit bedrag zijn gekomen, lees het uitklapmenu hieronder.
Hoe zijn wij op een gemiddeld salaris van ~€56.685 bruto per jaar gekomen (over 35 jaar)?
• Startsalaris HBO/WO (fulltime): ~€36–42k in jaren 1–5 (CBS/OCW-data).
• Midden/late carrière: groeit van ~€50k → €70k (jr 6–20) en ~€65k → €75k (jr 21–35).
• Correcties: niet-werken totaal ~1,05 jaar (frictiewerkloosheid, sabbatical, kleine gaps). Gemiddeld 0,95 fte.
• Resultaat: totaal €1.983.964 over 35 jaar → gemiddeld €56.685 p/jr.
• Let op: arbeidsongeschiktheid is niet meegenomen.
Voorbeeldberekening 1: alleenstaand, inkomen €56.685 per jaar en een studieschuld van €50.000
Jaarinkomen: €56.685
Draagkrachtvrije voet: €28.405,73
Inkomen boven de voet (€56.685 − €28.405,73): €28.279,27
Jaarlijkse aflossing (4% × €28.279,27): €1.131,17
Totale aflossing over 35 jaar (€1.131,17 × 35): €39.591
Kwijtschelding €50.000 − €39.591: €10.409 (Mooi cadeautje van Ome DUO!)
Voor de oplettende lezer: in dit voorbeeld is geen rekening gehouden met rente op de studieschuld (waardoor de schuld in werkelijkheid oploopt), maar ook niet met het feit dat jouw salaris ieder jaar een beetje meestijgt met de inflatie (naast de gebruikelijke salarisschaalstijging). Op basis van deze aannames kan je een relatief eerlijke vergelijking maken.
De volgende voorbeelden nemen wél rente op jouw studieschuld en salarisstijging mee (over het algemeen kan je ervan uitgaan dat het salaris ongeveer meestijgt met de inflatie). Dit is een vrij extreem voorbeeld, maar laat wel zien dat zelfs bij een hoog startsalaris en jaarlijkse loonstijging een grote studieschuld lang niet altijd volledig wordt afgelost.
Voorbeeldberekening 2: alleenstaand, startsalaris €65.000, studieschuld €90.000, inflatie 3%, rente 2,3%, periode 35 jaar
- Gemiddelde inflatie/salarisstijging: 3% per jaar
- Gemiddelde rente op jouw studieschuld: 2,3% per jaar
- Startschuld: €90.000 (stijgt jaarlijks mee met de rente (2,3%))
- Startinkomen: €65.000 (stijgt jaarlijks mee met de inflatie (3%))
- Draagkrachtvrije voet: €28.405,73 (stijgt jaarlijks met de inflatie (3%))
- Totale aflossing in 35 jaar: €88.502,63
- Restschuld na 35 jaar (incl. rente): €74.539,09 → wordt kwijtgescholden
- Jaar 1: inkomen €65.000, verplichte aflossing €1.463,77, resterende schuld €90.606
- Jaar 2: inkomen €66.950, verplichte aflossing €1.507,68, resterende schuld €91.182
- Jaar 3: inkomen €68.959, verplichte aflossing €1.552,91, resterende schuld €91.727
- Jaar 34: inkomen €172.402, verplichte aflossing €3.882,41, resterende schuld €76.772
- Jaar 35: inkomen €177.574, verplichte aflossing €3.998,88, resterende schuld €74.539
In de eerste jaren loopt de studieschuld door de bijkomende rente sneller op dan dat de schuld daalt door jouw verplichte aflossing aan DUO; later daalt de schuld wel, maar vaak niet genoeg om alles volledig af te lossen. Daardoor blijft er na 35 jaar vaak een restschuld over — en die wordt kwijtgescholden.
Voorbeeldberekening 3: alleenstaand, startsalaris €50.000, studieschuld €10.000, inflatie 3%, rente 2,3%, periode 35 jaar
- Gemiddelde inflatie/salarisstijging: 3% per jaar
- Gemiddelde rente op studieschuld: 2,3% per jaar
- Startschuld: €10.000 (stijgt jaarlijks met 2,3%)
- Startinkomen: €50.000 (stijgt jaarlijks met 3%)
- Draagkrachtvrije voet: €28.405,73 (stijgt jaarlijks met 3%)
Vuistregel DUO (SF35):
Je betaalt óf:
- (A) 4% van je inkomen boven de draagkrachtvrije voet, óf
- (B) het bedrag dat nodig is om binnen 35 jaar volledig af te lossen.
DUO kiest altijd het laagste bedrag.
In dit voorbeeld is het laagste bedrag optie (B). Je betaalt dus in 35 jaar de volledige studieschuld terug. Als optie (A) lager is dan optie (B), wordt een deel van jouw schuld kwijtgescholden.
Resultaten
- Totale betaling in 35 jaar: €11.572
- Restschuld na 35 jaar: €0 (volledig afbetaald binnen termijn)
Belangrijk: Bij een relatief kleine schuld en een redelijk startsalaris wordt de studieschuld hier volledig terugbetaald.
Zelf rekenen
Je kunt jouw situatie zelf berekenen via de DUO-rekenhulp . Let op: DUO rekent met het inkomen en de draagkrachtvrije voet van twee jaar geleden, wat verwarring op kan leveren.
Volgende: Veel starters schrikken als ze horen dat hun studieschuld invloed heeft op hun maximale hypotheek — maar met de juiste strategie valt dat vaak mee. Lees verder in “Hypotheek & je Studieschuld” .